Strona wykorzystuje pliki cookies, jeśli wyrażasz zgodę na używanie cookies, zostaną one zapisane w pamięci twojej przeglądarki. W przypadku nie wyrażenia zgody nie jesteśmy w stanie zagwarantować pełnej funkcjonalności strony!

Zaćma - objawy, rodzaje, leczenie

Napisała 

niedziela, 04 grudzień 2011 14:11

CO TO JEST ZAĆMA I JAKIE SĄ JEJ OBJAWY?

Zaćma (łac. cataracta, ang. cataract) jest najczęstszą zmianą patologiczną soczewki oka, która polega na jej częściowym lub całkowitym zmętnieniu. Jest ona również najczęstszą przyczyną pogorszenia ostrości wzroku, którego nie można skorygować optycznie. Stopień upośledzenia widzenia zależy od umiejscowienia zmętnień w soczewce oraz od stopnia ich zawansowania.

W początkowym stadium zaćma objawia się obniżonym poczuciem kontrastu, co przez pacjenta jest odbierane jako pogorszenie ostrości widzenia w gorszych warunkach oświetlenia. W miarę rozwoju choroby pojawia się zamglone, nieostre widzenie. Charakterystycznym objawem w tym stadium jest częste przecieranie soczewek okularowych przez pacjenta, który ma wrażenie, że jego okulary są ciągle zabrudzone. Nieleczona zaćma prowadzi do ślepoty. Jest to jednak utrata widzenia odwracalna.

 

 

                               

 

JAKIE SĄ RODZAJE ZAĆMY?

Zaćmę dzielimy na zaćmę wrodzoną i nabytą.

O zaćmie wrodzonej mówimy wtedy, gdy zmętnienie soczewki występuje już w chwili urodzenia. Zaćma wrodzona może występować jako zmiana dziedziczna lub jako zaburzenie rozwojowe soczewki. Istotny wpływ na obecność zaćmy mają zaburzenia przemiany materii, niedożywienie, zatrucia lub przebyte choroby zakaźne matki. Za najczęstszą przyczynę podaje się uszkodzenie wirusem różyczki, który jest szczególnie niebezpieczny w pierwszych trzech miesiącach życia płodowego. Zaćma wrodzona może być też następstwem uszkodzenia promieniowaniem jonizującym lub lekami. Obecność zaćmy wrodzonej nie tylko powoduje obniżenie ostrości wzroku, ale również zaburza rozwój prawidłowego widzenia. Prowadzi to zazwyczaj do rozwoju niedowidzenia w oku z zaćmą lub w oku, w którym zmętnienie jest większe. W przypadku zaćmy obuocznej niezbędne jest przeprowadzenie operacji usunięcia obu soczewek już w pierwszych miesiącach życia i dobraniu dziecku okularów lub soczewek kontaktowych.

Zaćmę nabytą, w zależności od przyczyny możemy podzielić na:

  • Zaćmę starczą
  • Zaćmę urazową
  • Zaćmę metaboliczną
  • Zaćmę toksyczną
  • Zaćmę wikłającą

Zaćma starcza jest najczęstszą formą zaćmy. Jedynym objawem jest postępujące pogorszenie wzroku. Początki choroby mogą występować już w wieku 40 lat, a w większości przypadków ujawnia się około 60 roku życia. Tempo rozwoju zaćmy jest bardzo indywidualne. Soczewka oczna może tracić stoją przezroczystość bardzo powoli – latami. Niekiedy jednak znaczne pogorszenie widzenia może nastąpić bardzo szybko, w przeciągu miesiąca. Rozwój zaćmy może przyspieszyć niewłaściwa, uboga w antyoksydanty dieta i palenie papierosów. Niebezpieczna jest również nadmierna ekspozycja na promieniowanie elektromagnetycznie, czyli świetlne, w szczególności promienie UV A i UV B oraz promienie podczerwone.

Zaćma urazowa jest najczęściej konsekwencją bezpośrednich urazów gałki ocznej takich jak rana przenikająca, ciało obce wewnątrzgałkowe lub stłuczenie.

Zaćma metaboliczna występuje najczęściej u chorych na cukrzycę. W cukrzycy występują dwa typy zaćm:

  • Zaćma starcza, która pojawia się wcześniej i może rozwijać się szybciej u cukrzyków niż u osób bez cukrzycy.
  • Zaćma cukrzycowa właściwa, która jest rezultatem zaburzeń biochemii soczewki. Występuje na ogół obustronnie i niekiedy może mieć bardzo gwałtowny przebieg. Całkowite zmętnienie soczewki może nastąpić w przeciągu kilku dni.

Zaćma toksyczna powstaje w stanach toksycznych organizmu, także spowodowanych lekami. Przykładem jest zaćma posterydowa. U osób leczonych sterydami istnieje ryzyko szybszego pojawienia się zaćmy.

Zaćma wikłająca jest konsekwencją innych, najczęściej zapalnych, chorób oczu.

 

JAK WYGLĄDA LECZENIE ZAĆMY?

Jedynym skutecznym leczeniem zaćmy jest metoda operacyjna. Dawniej zabieg polegał jedynie na usunięciu starej, zmętniałej soczewki. Oko było po zabiegu bezsoczewkowe (afakijne). Pacjent po operacji miał wysoką nadwzroczność i zmuszony był używać silnych, grubych szkieł korekcyjnych o mocy zwykle powyżej +10 dioptrii.

Dzisiejsze metody operacyjne opierają się na usunięciu starej, zmętniałej soczewki i wczepieniu w jej miejsce nowej, sztucznej soczewki wewnątrzgałkowej w trakcie jednego zabiegu. Moc wszczepianej soczewki kalkuluje się zazwyczaj tak, aby uzyskać miarowość oka, czyli żeby pacjent po zabiegu nie musiał używać okularów do dali. Czyli podczas zabiegu usunięcia zaćmy można również skorygować wadę wzroku. Dzięki wprowadzeniu wewnątrzgałkowych soczewek torycznych możliwa jest również korekcja astygmatyzmu. Istnieją również soczewki wewnątrzgałkowe które umożliwiają ostre widzenie zarówno do dali jak i bliży, czyli korygują prezbiopię (starczowzroczność). Są to tzw. soczewki pseudoakomodujące.

Decyzję o usunięciu zaćmy podejmuje się zwykle wówczas, gdy widzenie pogarsza się do tego stopnia, że utrudnia to normalne życie pacjentowi. Z decyzją o zabiegu nie należy zbyt długo czekać, gdyż zaawansowane zmiany zaćmowe mogą oznaczać znaczne stwardnienie soczewki, a to z kolei może utrudniać przeprowadzenie zabiegu i wiązać się z większym ryzykiem powikłań. 

Operacja usunięcia zaćmy jest całkowicie bezbolesna. Zabieg odbywa się w znieczuleniu kropelkowym i trwa około 15-20 minut. Ostrość widzenia poprawia się praktycznie natychmiast po zabiegu.

We wczesnym stadium choroby w przypadku zaćmy związanej z wiekiem, stosuje się preparaty w postaci kropli do oczu. Ich działanie ma na celu poprawę metabolizmu soczewkowego i tym samym powstrzymanie rozwoju zaćmy. Skuteczność tych preparatów jest trudna do udowodnienia, ponieważ szybkość rozwoju zaćmy jest indywidualnie różna. 

Czytany 19016 razy Ostatnio zmieniany czwartek, 12 kwiecień 2012 17:23
Maria Molska

mgr Maria Molska
Optometrystka dyplomowana, Poznań.


Absolwentka Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, specjalizująca się w badaniu refrakcji, ze szczególnym uwzględnieniem widzenia obuocznego i doboru soczewek kontaktowych. Wykładowca Procedur Badania Refrakcji  i Kontaktologii na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Oceń ten artykuł
(19 głosów)
Zaloguj się, by skomentować
Szukaj
Polecane salony i gabinety
Copyright © 2011-2014 zdrowewidzenie.pl
Projekt i realizacja weblite.pl